Xa temos nova web, e alí poderedes coñecer todas as novas de Enxeñería Sen Fronteiras:
Tamén podedes estar informadas nas nosas redes sociais:
8 ene 2020
3 dic 2019
Sobre a xestión das reunións da Asemblea Xeral
Sobre ó método de xestión das Asembleas de Enxeñería Sen Fronteiras que empregamos os últimos anos.
Na Xuntanza da Federación de Ingeniería Sin Fronteras de 2014, comunmente "Cósmica de Allariz", algunhas persoas de Enxeñería Galicia participamos nun obradoiro facilitado por voluntariado da Federación, nun obradoiro titulado "Autogestión para la lucha", na que nos deron unhas nocións básicas sobre facilitación, rango, relacións de poder e outros conceptos relacionados coa xestión asamblearia.
Algúns conceptos previos,
Facilitación: "conxunto de habilidades, técnicas e ferramentas para crear as condicións que permitan un desenvolvemento satisfactorio dos procesos grupais e persoais; tanto na consecución dos seus obxectivos e realización da súa visión, como na creación dun clima relacional onde reine a confianza e unha comunicación fluida, empática e honesta" Instituto de Facilitación e Cambio (iiface):
Poder: Influencia que exercen algunhas persoas sobre outras.
Traballo asembleario.
Según nos explicaban naquel obradoiro, a reunión da asemblea non é
simplemente un evento que ten lugar durante un día concreto, senón que
comeza un tempo antes, e remata un tempo despois.
Previo a asemblea, resulta fundamental un traballo previo para que as persoas que asisten poidan participar dun xeito efectivo e teñan tempo de ler toda a documentación que puidese ser necesaria. Levar isto a cabo pode resultar complicado, sobretodo cando existe moita carga de traballo para a persoa que facilita, aínda que non hai que perder de vista de que é o ideal.
Durante a asemblea, o núcleo central do traballo asambleario e o espacio preferencial de participación das persoas socias onde, dun xeito preferentemente presencial, teñen a oportunidade de participar na toma de decisións dun xeito directo. Neste punto resulta fundamental o deseño da mesa de facilitación, que describiremos máis adiante.
Post asemblea. É importante facer un seguimento dos acordos e implementalos cando así se requira. Senón se fai, é probable que se repitan debates que xa se deron, ou se incumplan acordos que se tomaron.
A mesa de facilitación. Son un conxunto de funcións que exercen as persoas dentro da asemblea. Algunhas son perfectamente visibles e separables e outras non tanto. Estas funcións outorgan certa influencia a quén as exerce, sendo moitas veces acumuladas por unha única persoa e que lle da un sobrepoder e dificulta tamén a fluidez. Según puidemos comprobar, unha mesa ben diseñada e composta por persoas que sepan o que teñen que facer, constitue unha poderosa ferramenta que facilita moito a participación e o traballo durante a reunión da Asemblea. As funcións exércenas os diferentes cargos da Xunta Directiva, previo acordo.
Facilitación: E a persoa que enfoca e prepara os puntos da orde do día, así como o traballo previo e posterior. Ademais ten coñecemento profundo da documentación e, como o propio nome indica, facilita os procesos e xestiona os acordos. En principio é a única persoa que non está suxeita ós turnos de palabra, tendo especial sinerxia para esta xestión coa persoa que leva os turnos. Exércea presidencia.
Moderación: Facilmente confundible coa facilitación, como nos decían naquel obradoiro. Case nunca se adoita separar daquela, ainda que nos fixémolo na asemblea de Cangas, e funcionou bastante ben. É a persoa que vixia o debate, que non se cometan falacias argumentativas, que non se salten turnos de palabra... e que se cumplan os acordos previos. Exércea Vicepresidencia.
Toma de acta: É a persoa que toma notas do que acontece na asemblea en tempo real. Hai que procurar coidar a enerxía desta persoa xa que en procesos largos pode acumular cansancio. Exércea Secretaría.
Xestor do tempo. É a persoa que se encarga de medir os tempos e avisar cando nun punto se acabou. Exércea Vogalía de Comunicación.
Turnos de palabra: É a persoa que cede turno de palabra, tendo en conta os acordos previos. Anota a participación de cada persoa. Exércena por turnos as vogalías de PICD/AANN.
Sensora de vibras. Alguén que detecta cando a xente está empezando a desconectar, cando se entra en bucle, cando non se percibe interés por un asunto ou cansancio. Trátase de percibir as emocións do colectivo e decilo se fose necesario. Exércea a Vogalía de Voluntariado.
Acollida de participantes.
Recibir os participantes da asemblea e entregarlles a documentación
necesaria para o seu seguimento. Diría que o único estrictamente
necesario é unha copia da orde do día así como os cartóns para opinar. Exércena por turnos as Vogalías de PICD/AANN
Pepito Grillo. Non se define nunha soa persoa aínda que adoitan exercelas as persoas con máis traxectoria. Está relacionado có recordo dos acordos anteriores. Por exemplo, que unha decisión non pode ser tomada porque vai en contra dun acordo anterior, ou que un debate xa está superado.
Tipos de acordos.
Acordos de funcionamento da asemblea. Aquí se encadran unha serie de acordos, que se culminaron na Asemblea de Salceda. Foron sacados de diversas enquisas de satisfacción das asembleas anteriores.
Ademáis, establecimos un sistema basado en cartóns. Cada persona na asemblea dispón de tres cartóns, de cores verde, amarelo, vermello e branco.
O cartón verde sirve para subscribir unha opinión ou mostrar un voto a favor.
O cartón amarelo sirve para manifestar indiferencia sobre a opinión de alguén que está falando ou unha abstención.
O cartón vermello sirve para visibilizar unha opinión en contra ou un voto tamén en contra.
O cartón branco foi algo innovador baixo o meu punto de vista. Durante as enquisas de satisfacción saliron varias opinións que falaban sobre a falta de operatividade dos turnos. Dúas persoas están a falar sobre algo, e outra ten unha resposta clara que pecharía ese debate, pero o seu turno ven máis tarde. O cartón branco permite saltar o turno para ofrecer información obxectiva e veraz. Aquí é importante a labor da moderación.
Este sistema de pode parecer complexo e difícil de levar á práctica. O funcionamento da asemblea de Salceda foi moi bo, e se a xente o vai integrando pouco a pouco ata que o seu uso sexa mecánico, facilita a participación. Ainda que tamén é certo que se fai necesario en asembleas de gran afluencia.
Xa por último, agradecer a todas as persoas que, dun xeito ou outro, contribuiron a este xeito de facer.
Na Xuntanza da Federación de Ingeniería Sin Fronteras de 2014, comunmente "Cósmica de Allariz", algunhas persoas de Enxeñería Galicia participamos nun obradoiro facilitado por voluntariado da Federación, nun obradoiro titulado "Autogestión para la lucha", na que nos deron unhas nocións básicas sobre facilitación, rango, relacións de poder e outros conceptos relacionados coa xestión asamblearia.
Algúns conceptos previos,
Facilitación: "conxunto de habilidades, técnicas e ferramentas para crear as condicións que permitan un desenvolvemento satisfactorio dos procesos grupais e persoais; tanto na consecución dos seus obxectivos e realización da súa visión, como na creación dun clima relacional onde reine a confianza e unha comunicación fluida, empática e honesta" Instituto de Facilitación e Cambio (iiface):
Poder: Influencia que exercen algunhas persoas sobre outras.
- Poder sobre. Representa un xogo de suma nula onde o incremento de poder de uns significa a pérdida de poder noutros. É un poder aniquilador.
- Poder para. Aquel que teñen certas persoas para estimular a actividade das outras e elevar o seu estado de ánimo. Relacionado co poder con en tanto que permite que se comparta poder.
- Rango: Conxunto de características (sociais, económicas, psicolóxicas...) que lle outorgan a unha persoa "xerarquía".
Previo a asemblea, resulta fundamental un traballo previo para que as persoas que asisten poidan participar dun xeito efectivo e teñan tempo de ler toda a documentación que puidese ser necesaria. Levar isto a cabo pode resultar complicado, sobretodo cando existe moita carga de traballo para a persoa que facilita, aínda que non hai que perder de vista de que é o ideal.
- Deseño e preparación. Orde do día, resumos de vogalías e grupos, documentos informativos, manifestos aprobados, enquisas de sondeo de opinión e priorización de puntos...
- Persoas convocadas. A base social definida nos estatutos.
- Convocatoria. Por estatutos debe enviarse 15 días antes si é ordinaria ou extraordinaria. Unha asemblea de urxencia pode convocarse con 8 días de antelación.
- Lugar. O ideal é un sitio amplio onde as persoas se poidan sentar en círculo.
- Tempo. As asembleas de Enxeñería planificaronse para 4 horas, aínda que o usual son 5. É importante deixar 20 minutos de descanso.
- Materiais. Case sempre fará falla un proxector para a facilitación, copias da orde do día e os cartóns. En función das actividades específicas poderían facer falta máis.
Durante a asemblea, o núcleo central do traballo asambleario e o espacio preferencial de participación das persoas socias onde, dun xeito preferentemente presencial, teñen a oportunidade de participar na toma de decisións dun xeito directo. Neste punto resulta fundamental o deseño da mesa de facilitación, que describiremos máis adiante.
- Proceso
- Persoas
- Contido
- Xestión de acordos
Post asemblea. É importante facer un seguimento dos acordos e implementalos cando así se requira. Senón se fai, é probable que se repitan debates que xa se deron, ou se incumplan acordos que se tomaron.
- Avaliacións. Envianse enquisas de satisfacción á base social.
- Seguimento de acordos
- Devolución de resultados
A mesa de facilitación. Son un conxunto de funcións que exercen as persoas dentro da asemblea. Algunhas son perfectamente visibles e separables e outras non tanto. Estas funcións outorgan certa influencia a quén as exerce, sendo moitas veces acumuladas por unha única persoa e que lle da un sobrepoder e dificulta tamén a fluidez. Según puidemos comprobar, unha mesa ben diseñada e composta por persoas que sepan o que teñen que facer, constitue unha poderosa ferramenta que facilita moito a participación e o traballo durante a reunión da Asemblea. As funcións exércenas os diferentes cargos da Xunta Directiva, previo acordo.
Facilitación: E a persoa que enfoca e prepara os puntos da orde do día, así como o traballo previo e posterior. Ademais ten coñecemento profundo da documentación e, como o propio nome indica, facilita os procesos e xestiona os acordos. En principio é a única persoa que non está suxeita ós turnos de palabra, tendo especial sinerxia para esta xestión coa persoa que leva os turnos. Exércea presidencia.
Moderación: Facilmente confundible coa facilitación, como nos decían naquel obradoiro. Case nunca se adoita separar daquela, ainda que nos fixémolo na asemblea de Cangas, e funcionou bastante ben. É a persoa que vixia o debate, que non se cometan falacias argumentativas, que non se salten turnos de palabra... e que se cumplan os acordos previos. Exércea Vicepresidencia.
Toma de acta: É a persoa que toma notas do que acontece na asemblea en tempo real. Hai que procurar coidar a enerxía desta persoa xa que en procesos largos pode acumular cansancio. Exércea Secretaría.
Xestor do tempo. É a persoa que se encarga de medir os tempos e avisar cando nun punto se acabou. Exércea Vogalía de Comunicación.
Turnos de palabra: É a persoa que cede turno de palabra, tendo en conta os acordos previos. Anota a participación de cada persoa. Exércena por turnos as vogalías de PICD/AANN.
Sensora de vibras. Alguén que detecta cando a xente está empezando a desconectar, cando se entra en bucle, cando non se percibe interés por un asunto ou cansancio. Trátase de percibir as emocións do colectivo e decilo se fose necesario. Exércea a Vogalía de Voluntariado.
Acollida de participantes.
Recibir os participantes da asemblea e entregarlles a documentación
necesaria para o seu seguimento. Diría que o único estrictamente
necesario é unha copia da orde do día así como os cartóns para opinar. Exércena por turnos as Vogalías de PICD/AANN Pepito Grillo. Non se define nunha soa persoa aínda que adoitan exercelas as persoas con máis traxectoria. Está relacionado có recordo dos acordos anteriores. Por exemplo, que unha decisión non pode ser tomada porque vai en contra dun acordo anterior, ou que un debate xa está superado.
Tipos de acordos.
- Consenso por unanimidade. Todas as persoas que participan están de acordo. É o ideal ainda que difícil de conseguir posto que hai persoas que teñen capacidade de veto. Os procesos alárganse e córrese o risco de acadar "unanimidade por cansancio"
- Consenso maioritario. Acádase unha decisión final na que unha gran maioría se sinte representada mentres que outra parte se abstén ou lle resulta indiferente. Os votos en contra deberían ser residuáis.
- Consenso por gradiente. Esta é unha técnica que nunca chegamos a aplicar, descrita neste libro. No canto dunha votación de si vs non, as persoas colócanse nunha posición ou outra en función do grado de acordo co que están con unha decisión. De tal forma que se pensamos nun reloxo, o mínimo acordo sería o 1 e o máximo 12. Entón, acadase o acordo cando un número determinado de persoas están por encima do 8, por poñer un exemplo.
Acordos de funcionamento da asemblea. Aquí se encadran unha serie de acordos, que se culminaron na Asemblea de Salceda. Foron sacados de diversas enquisas de satisfacción das asembleas anteriores.
Ademáis, establecimos un sistema basado en cartóns. Cada persona na asemblea dispón de tres cartóns, de cores verde, amarelo, vermello e branco.
O cartón verde sirve para subscribir unha opinión ou mostrar un voto a favor.
O cartón amarelo sirve para manifestar indiferencia sobre a opinión de alguén que está falando ou unha abstención.
O cartón vermello sirve para visibilizar unha opinión en contra ou un voto tamén en contra.
O cartón branco foi algo innovador baixo o meu punto de vista. Durante as enquisas de satisfacción saliron varias opinións que falaban sobre a falta de operatividade dos turnos. Dúas persoas están a falar sobre algo, e outra ten unha resposta clara que pecharía ese debate, pero o seu turno ven máis tarde. O cartón branco permite saltar o turno para ofrecer información obxectiva e veraz. Aquí é importante a labor da moderación.
Este sistema de pode parecer complexo e difícil de levar á práctica. O funcionamento da asemblea de Salceda foi moi bo, e se a xente o vai integrando pouco a pouco ata que o seu uso sexa mecánico, facilita a participación. Ainda que tamén é certo que se fai necesario en asembleas de gran afluencia.
Xa por último, agradecer a todas as persoas que, dun xeito ou outro, contribuiron a este xeito de facer.
7 dic 2017
Pequeño ensayo sobre el semáforo
Plasmando en papel mi necesidad de concreción.
Mi
disconformidad con el sistema de colores surge ante la necesidad de
plasmar un concepto básico en cuanto a matices se refiere.
Bien, para poder ampliar la complejidad del tema cabe estudiar en profundidad las bases ya creadas.
Breve explicación para mentes inquietas
Semáforo: chintófono que, según el color que muestra, indica tu posibilidad o no de avance.
Dicho
esto, debo incluir que no tengo información sobre la incorporación de
mi idea en el funcionamiento del semáforo material (reales son los dos)
en el sistema de tráfico, pero probablemente haga participe de mi
investigación esta información que ahora me ha creado inquietud.
En
cuanto a verde y rojo no hay ningún problema. Los conceptos están
claros. A libre elección. Aunque debe dar bastantes comeduras de cabeza
estacionarte en un color u otro.
¿Pero que pasa con los tonos intermedios?
En
un principio debemos dar gracias a que existan, a que alguien los haya
inventado. Los matices son, imagino, que la gran causa del nacimiento de
estos. ¿Acelerar o frenar? En cuestión de unos segundos la orden
cambia. ¿Está el conductor preparado para tomar una decisión en ese
ímpetu de tiempo?
Amarillo; nuevo abanico de posibilidades.
El amarillo no es ni verde, ni rojo. ¿Qué hacer en ese caso?
Ni
el verde o rojo te obligan a obrar de una forma determinada. Los
semáforos no imponen ordenes ni ideas. Pero si te los saltas debes estar
preparado para asumir la responsabilidad de tu decisión. Por otro lado
si que marcan (idílicamente, esa sería la idea de funcionamiento
perfecto) la posición que puedes adoptar y no equivocarte nunca. La
adaptación a las leyes del semáforo son al fin y al cabo, conformidad
con un sistema establecido. Romper con la magia del riesgo.
Pero siguiendo en mi linea de (en un principio) integración con el método coloril, los matices son necesarios.
La
definición de amarillo (en mi opinión), esta rota. En si carece de
sentido práctico. (Esto ya para expertos en el tema) Esta planteada en
el más sentido físico que puede existir. Y eso para tomar decisiones no
sirve.
La
idea transmitida de amarillo es confusión para el conductor. Toda la
decisión de avance recae plenamente en él. Y eso no creo que sea justo.
Estoy en amarillo. Toma decisiones. O no las tomes, por precaución. Decidme ¿no es un gran follón?
No
se le da permiso al semáforo para imponer sus pensamientos en el juego.
Es simplemente una realidad material. ¡Rompamos con lo material!
Por
eso propongo la disgregación del amarillo. Las graduaciones son
difíciles, llevan su tiempo. Y los matices son necesarios pero deben
estar posicionados. ¿Derecha o izquierda? Centro. ¿Centro? ¿Pero centro
derecha o centro izquierda? Y aquí entra el discurso del sentido común.
El que no se posiciona o esta en contra del sistema o no tiene opinión.
La vida es posición. Posición y oposición.
Amarillo intermitente, amarillo transitorio. Impongamos a los amarillos mostrar sus sentimientos de avance.
Reflexión sobre o semáforo, na Cósmica de 2014.
30 nov 2017
Somos soñadoras
REFLEXIONANDO SOBRE NOS MESMAS
Na Xuntanza de outono do 2016, levouse a cabo unha dinámica para reflexionar un pouquichiño sobre nos mesmas.
Por un lado, tiñamos que responder un cuestionario sobre algunhas preguntas como se nos sentíramos acollidas en ESF, ou se nos sentíamos coidadoras.
Estábamos sentadas no chan e tiñamos cada unha, unha bolsiña ao noso lado. Ademáis, nunha mesiña había 4 lotes de papeletas para repartir. Cada lote tiña unha palabra: celebradora, soñadora, facedora ou planificadora.
Mentres se ia completando o cuestionario, levantábamonos en orde para repartir a cada unha das compañeiras a papeleta que quixésemos, ou ca que máis as identificásenos.
A continuación preséntanse os resultados.
 |
| Clasificación do total de papeletas utilizadas na dinámica. Reconto de tódalas papeletas repartidas ás persoas participantes, cada persoa podía ter máis de unha (92 soñadoras, 90 facedoras, 72 planificadoras e 41 celebradoras) |
 | ||
| Nesta gráfica podemos observar o % de cada papeleta que tiña cada unha das participantes. A parte azul (celebradoras) da nome á imaxe, xa que é o máis fácil de analizar nesta gráfica. Podemos observar que 9 persoas das 23 participantes na dinámica non recibiron ningunha papeleta celebradora. |
As seguintes imaxes mostran un desglose de soñadoras, planificadoras, facedoras e soñadoras. Nelas podese observar o % sobre cada persoa na personalidade sinalada; a media de % entre todas (liña vermella da gráfica inferior); e un gráfico circular no que se poden observar despuntes, pero ademáis é moi útil para valorar a cantidade de personalidades con predominancia soñadora soamente tendo en conta a superficie do debuxo.
A partir de aquí os gráficos que se mostran resumen as respostas ao cuestionario persoal realizado na dinámica.
 |
| O 80% das persoas sentíronse ben acollidas en ESF. |
 |
| Esta gráfica circular responde ao sentimento de pertenza en ESF. O 43% dirían que son ESF, mentres que o 48% din que están en ESF. Moitas das persoas que elexiron esta segunda opción apuntaban a que aínda non estaban o suficientemente involucradas coa Asociación para sentir que son ESF. |
 |
| A anterior gráfica responde ao sentimento que temos cada unha de nós sobre o papel que tomamos con respecto aos coidados. |
18 nov 2017
Entrevista a Sergio Fernández Alonso - Radio Galega
Aquí podedes escoitar o audio da entrevista realizada a Sergio Fernández Alonso, Técnico de Proxectos da ONGD Enxeñería Sen Fronteiras Galicia, emitida no programa "Lambóns Dixitais" da Radio Galega o 18 de novembro de 2017.
Durante a conversa, Sergio fala sobre o obradoiro de mantemento de ordenadores portátiles e os obradoiros de bioconstrucción organizados por ESF Galicia, asemade, aproveita para presentar as distintas actividades nas que está a traballar a asociación.
ame>
ame>
6 nov 2017
EpD en Salceda de Caselas. 25 e 26 de novembro.
Despois das
xornadas “bioconstrución” e “ferramentas para a transformación social”, os vindeiros 25 e 26 de novembro vanse celebrar en Salceda de Caselas as últimas actividades
do programa “Concienciación ecolóxica” dentro da actual convocatoria de
Educación para o Desenvolvemento financiada pola Xunta de Galicia. Unha vez
máis contaremos coa colaboración da asociación local TrezeCatorze.
- SÁBADO 25 ás 17h no centro social A Devesa.
Dentro da liña de traballo sobre soberanía alimentaria, o sábado 25 (17:00 h) poderemos coñecer máis en profundidade os Sistemas Participativos de Garantía (SPG) da man dos seus propios creadores. Contaremos coa participación do recén creado SPG A Gavela (Pontevedra) e, o SPG en
proceso de creación, Mercado da Terra (Lugo). O obxectivo é acercar á cidadanía
este concepto do que cada vez se fala máis pero sobre o que aínda recae moito
descoñecemento. A mesa redonda terá lugar no centro social A Devesa.- SÁBADO 25 ás 20h no centro social A Devesa.
A xornada
cerrarase coa proxección do último traballo do director de “Dos tomates, dos
destinos”, David Salvochea. El mesmo nos presentará “Planeta
azúcar”, curtametraxe que se integra dentro da campaña “25 gramos” de VSF Justicia Alimentaria
Global, e que busca concienciar as consecuencias da produción e consumo masivo
de azucre.
- DOMINGO 26 ás 11h no Auditorio Municipal: Seguindo a outra
liña temática do programa, a ordenación do territorio, dedicarase a mañá (11:00 h) do
domingo 26 a acercar, neste caso, o concepto de custodia do territorio. Aínda
que o termo pode parecer novidoso, na práctica é máis coñecido do que se pode
crer. Figuras como as comunidades de montes en man común propias de Galicia e
norte de Portugal, son vellas coñecidas desta práctica.
Pero como toda ferramenta,
non sempre é ben usada. Catástrofes ambientais como a causada polos incendios
do pasado mes de outubro, especialmente neste concello e arredores, deixan en
evidencia esta realidade. Queremos aproveitar esta oportunidade para darlle un
enfoque práctico ás potencialidades da custodia do territorio como medio de
prevención de incendios.
Pero como toda ferramenta,
non sempre é ben usada. Catástrofes ambientais como a causada polos incendios
do pasado mes de outubro, especialmente neste concello e arredores, deixan en
evidencia esta realidade. Queremos aproveitar esta oportunidade para darlle un
enfoque práctico ás potencialidades da custodia do territorio como medio de
prevención de incendios.
Contaremos coas
aportacións daqueles que máis saben do tema. Contaremos coa
participación da Asociación
Galega de Custodia do Territorio, de Ridimoas- Asociación cultural e
ecolóxica para a defensa e estudo dos bosques autóctonos (Ribadavia), do Grupo de Traballo da SGHN “Valora Natura- Gándaras de Budiño”, Comunidade de Montes de Teis (Vigo) e a Iniciativa Social de Custodia Verdeval Asociación .
Terá lugar no Auditorio Municipal
As xornadas, excepto a proxección, contarán con obradorios infantís paralelos para facilitar a asistencia de pais e nais.
Terá lugar no Auditorio Municipal
As xornadas, excepto a proxección, contarán con obradorios infantís paralelos para facilitar a asistencia de pais e nais.
Máis info:
trezecatorze[arroba]gmail.com
20 oct 2017
Que nos interesa en twitter?
Pero neste caso simplemente quixemos facer unha pequena investigación, vendo cantxs seguidorxs tiña a 7 de setembro de 2017 unha serie de entidades de ámbito galego, co criterio de que tiveran actividade nos últimos 3 meses. De aí quizais podamos intuir por onde se moven os intereses da xente cando usa twitter.
QUE OPINAS TÍ??
CLUBES DE FÚTBOL
- Celta 351329
- Depor 299496
- Lugo 76932
- Compostela 10647
- Racing de Ferrol 9758
- Pontevedra 8235
- Ourense 3942
ONG DE DESENVOLVEMENTO
- CGONGD 2394
- ESF Galicia 1609
- ACPP Galicia 468
- Intermon Vigo 236
- Mans Unidas Santiago 221
- Fundación Fabre 177
- ASF Galicia 116
- Solidariedade Internacional Galicia 51
ONG AMBIENTAIS
- ADEGA 4121
- Amigos da Terra 2240
- Greenpeace Galicia 2164
- Verdegaia 432
- Petón do Lobo 197
ONG SOCIAIS
- Cruz Vermella en Galicia 3893
- Asociación ASPADEX 2671
- FEAFES Galicia 1969
- EAPN Galicia 1924
- Down Galicia 1637
- ONG Mestura 230
- Asociación ASPAS 110
ORGANIZACIÓNS FEMINISTAS
- Marcha Mundial das Mulleres Galicia 1531
- Plataforma Feminista Galega 1091
SINDICATOS AGRARIOS
- Sindicato Labrego Galego 629
- Unións Agrarias 770
SINDICATOS XENERALISTAS
- CIG 6025
- CCOO-Galicia 2076
- UGT-Galicia 1299
PARTIDOS POLÍTICOS
- BNG 28041
- En Marea 19878
- Marea Atlántica 13016
- Anova 10558
- PPdG 10446
- Esquerda Unida 8490
- PSdG 7669
- Podemos Galicia 7583
- Cidadáns Galicia 4736
- Ourense en Común 4149
- Equo Galicia 2126
- UpyD Galicia 1961
- Democracia Ourensana 1857
BIBLIOTECAS
- Biblioteca USC 2170
- Biblioteca Angel Casal 1998
16 oct 2017
Como e por que traballamos a equidade de xénero en ESF
Aproveitamos a recopilación que tivemos que facer para a mesa redonda do curso de Xénero e Desenvolvemento e aquí vola deixamos.
Antes de nada dar a visión da base social de ESF Galicia desglosada:
143 persoas socias (76 homes, 67 mulleres) e 48 persoas voluntarias (17 homes e 31 mulleres). 4 persoas contratadas, 2 homes e 2 mulleres (un secretario de apoio administrativo en Honduras, unha representante país Honduras, un técnico de proxectos en Galicia e unha secretaria técnica en Galicia).
Xunta Directiva 2017: 8 persoas (6 mulleres e 2 homes)
Xunta Directiva 2017: 8 persoas (6 mulleres e 2 homes)
2. XUSTIFICACIÓN E ANTECEDENTES DO TRABALLO EN XÉNERO EN ESF GALICIA
A enxeñería e a tecnoloxía é un ámbito moi masculinizado, onde a fenda de xénero pode apreciarse con especial virulencia. Non só nos estamos a referir a tecnoloxías máis modernas ou "ao dixital", senón tamén mesmo a actividades propias das mulleres en sociedades con tecnoloxías menos complexas, que cando xurdía unha tecnoloxía para facelas máis sinxelas, moitas veces quedaba apropiada polos homes (casos destes xa se documentan nunha das obras que foi a nosa referencia neste eido). Cando falabamos de tecnoloxía para o desenvolvemento humano (concepto en construción e discusión, pero que bebe moito de valores como a xustiza), non podía faltar este enfoque feminista.
Outras
ISF (Euskadi sobre todo) empezaban a falar do tema hai xa varios anos, e empezamos a compartir tamén formacións con organizacións do noso entorno como a Coordinadora Galega de ONGD. Ademais, viñamos detectando as fendas
de xénero nos países de traballo (sobre todo dende que traballamos en Honduras, país no que xa levamos 10 anos traballando).
Todo isto fixo que na Planificaciónestratéxica vixente 2014-2017 incluiramos un principio de traballo de equidade de xénero que definimos así:
Consideramos
imprescindible adoptar a perspectiva de xénero como eixo transversal
e transformador en tódalas nosas accións (entendendo isto como o
medio de acadar a a equidade entre homes e mulleres), non só no
deseño das mesmas, senón tamén no día a día da asociación e nas
relacións entre as persoas que a forman. Para iso, tratamos de
orientar as nosas actividades cara a igualdade entre os xéneros
mediante o empoderamento da muller e a súa participación activa na
sociedade, á igualdade de oportunidades no acceso e control de
recursos e beneficios e, en definitiva, á concienciación da
existencia dunha fenda de xénero e loita por reducila e eliminala.
Tamén incluiuse na planificación estratéxica unha liña específica de xénero (páxina 3 do anexo de matriz estratéxica).
3.
TRABALLO EN GALICIA
-
Formacións en cursos externos de persoas da asociación (algunhas xa viñan
formadas, e empezaron a dar algunha formación interna nos grupos).
-
Formacións internas á base social de ESF con expertas externas en Xuntanzas ou outros obradoiros, debates dixitais, organización de cursos de
teatro da oprimida e poesía, novas masculinidades e algunha outra actividade de sensibilización (como videoforums e participación en foros)
-
Finais 2015: creouse o grupo de xénero, para empezar a reflexionar sobre este tema en ESF.
-
Finais 2015: organización das xornadas xénero e tecnoloxía
- Creación de repositorio de materiais de internete para formación en xénero
-
En 2016 empezou a colaboración co CEXEF en formacións que organizan de temas de xénero máis en xeral, ou vinculados coa cooperación e o desenvolvemento, buscando o seu asesoramento en indicadores de xénero nos programas que desenvolvemenos en
Honduras. Actualmente colaboramos en elaborar unha comparativa do rol das mulleres na xestión comunitaria auga
Galicia-Honduras a través dalgúns casos reais de aldeas hondureñas e galegas.
4.
TRABALLO INTERNACIONAL
-
Fortalecemento socios locais para que estén formados en equidade de xénero (sobre todo, de momento, para o seu desempeño diario en extensión hídrica, extensión agro-pesqueira, etc.).
-
Caixas rurais e emprendementos enfocados a grupos de mulleres
- Xestión da finca familiar a través de Planes de Manejo de Finca, tratando de incorporar el enfoque de género
-
Obradoiros autoestima e xénero
- Obradoiros de
Novas masculinidades
-
Fortalecemento de xuntas de auga con enfoque de xénero
-
Impulso da elaboración de liñas de base de xénero municipais e diagnoses comunitarias
5.
RETOS
-
Accións en Honduras sobre xénero, propiedade da terra e corresponsabilidade
-
Mellora de indicadores de xénero nos programas internacionais
-
Continuar o traballo en xénero e tecnoloxía, tecnofeminismo
- Incorporar á base social a máis persoas con sensibilidade de xénero
- Sensibilizar a toda a nosa base social sobre feminismos e facelos nosos; non tomalo como unha temática máis, senon incorporalo á nosa identidade
- Sensibilizar a toda a nosa base social sobre feminismos e facelos nosos; non tomalo como unha temática máis, senon incorporalo á nosa identidade
11 oct 2017
Avaliación Programa de Coñecemento da Realidade de ESF Galicia 2004-2016. 13 anos promovendo cidadanía global
Aquí deixamos o informe elaborado pola consultoría externa Wayna (descargable aquí tamén), de
avaliación do Programa de Coñecemento da Realidade de Enxeñería Sen
Fronteiras Galicia Galicia desde que comenzou en 2004 até 2016, e no que participaron 51 persoas con estancias en 4 países distintos (El Salvador, Nicaragua, campamentos de refuxiadas saharauis en Alxeria, Honduras) nese período.
Os resultados sobre a influencia deste programa no desenvolvemento persoal das persoas participantes e na propia organización foron moi positivos, e xurdiron leccións aprendidas e melloras que xa en 2017 estivemos tratando de aplicar.
13 sept 2017
¿La curación de contenidos es importante para las organizaciones de desarrollo?¿Cómo lo hace ESF?
PLAN
DE CURACIÓN DE CONTENIDOS DE LA ASOCIACIÓN INGENIERÍA SIN
FRONTERAS GALICIA
ESF es
una asociación de tamaño pequeño, que trabaja en Galicia y
Honduras, pero con una fuerte especialización en lo que se refiere a
la reflexión y acción de cómo poner la tecnología al servicio del
bien común, en el marco de programas internacionales y nacionales de
defensa de los servicios básicos y la promoción del pensamiento
crítico. En este contexto, el filtrar y dotar de valor añadido a la
gran cantidad de contenidos en las redes que hacen referencia a temas
que tienen que ver con la organización es muy importante, dado que
la base social la conforman mayoritariamente personas voluntarias, y
el resto de público meta son personas de diversos perfiles, pero que
están interesadas en tecnología o bien en desarrollo y cooperación.
Además, también es importante un cierto filtrado de información "a
lo interno" (apariciones en medios de comunicación u otros
medios de obtener retroalimentación del trabajo de sensibilización
y difusión de contenidos sobre tecnología para los derechos humanos
que estamos haciendo). Posiblemente esto mismo se aplicaría a casi
cualquier otra ONG de desarrollo, sea cual sea su tamaño y
especialización.
1.
ANTECEDENTES
Con
motivo del curso
sobre curación de contenidos que estuve haciendo, aprovecho para
reflexionar sobre la importancia de este tema para las organizaciones
de cooperación al desarrollo y derechos humanos y exponer
cómo lo hacemos en
Enxeñería Sen Fronteiras Galicia. Se
agradecen las aportaciones para posibles mejoras.
ESF es
una asociación de tamaño pequeño, que trabaja en Galicia y
Honduras, pero con una fuerte especialización en lo que se refiere a
la reflexión y acción de cómo poner la tecnología al servicio del
bien común, en el marco de programas internacionales y nacionales de
defensa de los servicios básicos y la promoción del pensamiento
crítico. En este contexto, el filtrar y dotar de valor añadido a la
gran cantidad de contenidos en las redes que hacen referencia a temas
que tienen que ver con la organización es muy importante, dado que
la base social la conforman mayoritariamente personas voluntarias, y
el resto de público meta son personas de diversos perfiles, pero que
están interesadas en tecnología o bien en desarrollo y cooperación.
Además, también es importante un cierto filtrado de información "a
lo interno" (apariciones en medios de comunicación u otros
medios de obtener retroalimentación del trabajo de sensibilización
y difusión de contenidos sobre tecnología para los derechos humanos
que estamos haciendo). Posiblemente esto mismo se aplicaría a casi
cualquier otra ONG de desarrollo, sea cual sea su tamaño y
especialización.
En
nuestro caso, dada la defensa del conocimiento abierto y el software
libre que hacemos como parte del concepto de "tecnología para
el bien común/el desarrollo humano" que defendemos, tratamos de
emplear herramientas basadas en esos conceptos, si bien no siempre es
posible (lo cual da para no pocos debates en el seno de la
asociación).
En lo que
tiene que ver con la curación de contenidos, los objetivos
son tres:
- Generar
reflexión y posicionamientos la defensa de los derechos humanos en
todo el mundo, en especial en los que tienen que ver con los
servicios básicos más intensivos en tecnología. Los principales
temas de trabajo son el derecho al agua y saneamiento, energía, TIC
y alimentación, y cómo la tecnología puede contribuir a que las
personas accedan a los mismos y a su control. Se trabaja también,
por tanto, la parte más “política”de la tecnología y los
servicios básicos. Por ejemplo, la idea no es simplemente que se
abra el grifo y salga agua, también debe ser de calidad, con un
precio accesible, con mecanismos que haga que llegue a todo el mundo,
y que la gestión sea participativa y transparente.
-
Permitir una profundización en los temas mencionados a través de
una participación directa en la generación de contenidos y diseño
y desarrollo de las líneas de acción y actividades de la
organización por parte de la base social (personas voluntarias,
personas socias y personal laboral de la asociación).
- Medir
la presencia de ESF en medios de comunicación externos a la ONG para
desarrollar posibles estrategias de comunicación.
2.
BÚSQUEDA DE CONTENIDOS
En lo que
tiene que ver con contenidos de presencia de la ONG en medios, para
la búsqueda usamos google alerts configuradas con palabras clave
como ingeniería sin fronteras galicia, ingenieros sin fronteras
galicia, enxeñería sen fronteiras galicia e enxeñeiros sen
fronteiras galicia.
La
búsqueda de contenidos en ambos casos se realiza a partir de fuentes
similares, páginas especializadas en tecnología, en la disciplina
CTS (ciencia, tecnología, sociedad), agencias de desarrollo, otras
ONGD o instituciones de desarrollo.
Estas no son
solo de Galicia, aunque sí se presta atención especial a los
contenidos y reflexiones generados en Galicia sobre el tema, para
poder contribuir desde lo local a lo global. Esta
búsqueda se facilita
con lectores de RSS como feedly,
así como listas de
twitter y la propia red
social de twitter. Facebook hace un tiempo ha hecho más
complicada la interacción entre páginas institucionales, lo cual
implicaría usar perfiles personales para visualizar grupos y páginas
institucionales de interés (antes podían suscribirse y visualizar
páginas institucionaes desde otras páginas institucionales, de
forma separada al perfil personal).
3.
CLASIFICACIÓN Y PERSONALIZACIÓN
Todos los
contenidos donde haya referencias a ESF Galicia los clasificamos
usando la herramienta DELICIOUS,
a modo de clip de prensa con los enlaces a referencias clasificados
por años y temas.
Esto nos permite ver
la evolución de la presencia de ESF Galicia en medios digitales a lo
largo de los años y las temáticas por las que más aparecemos, que
es en realidad el objetivo de esta curación de contenidos.
Para los
contenidos de interés para los otros dos objetivos,
se usan herramientas como la intranet (basada en la herramienta
owncloud, como
alternativa a dropbox)
para el objetivo de la base social, y la wiki
institucional o el boletín mensual tanto para las personas de la
base social como a lo externo, donde
se clasifican
por temáticas distintos enlaces sobre derechos humanos y tecnología,
para tener disponibles para formaciones, pensando en elaborar
distintos itinerarios formativos.
En algunos casos se elaboran esquemas, imágenes o gráficos usando
herramientas de software libre como GIMP, Inkscape
o el propio paquete ofimático de Libreoffice (aquí
se elaboró
una lista de equivalencias entre herramientas privativas con otras
similares basadas en sofware libre).
4.
DIFUSIÓN
Para la
difusión, a nivel interno se usa mucho las listas
de correo para los distintos grupos de trabajo, personas socias e
interesadas en recibir información, y también grupos de telegram. A
lo externo, los blogs, la web,
redes sociales como facebook y twitter y, en menor medida, youtube
y slideshare.
También el mencionado boletín, que además de enviar vía listas de
correo se cuelga en la
web.
24 ago 2017
Cursos e formacións de principio de curso
Para comezar o curso formándose.
- Bioconstrucción, estufa Rocket, en Salceda de Caselas: https://galicia.isf.es/blog/estufa_rocket/
- Xénero e desenvolvemento co CEXEF en A Coruña: http://www.udc.es/occ/cursos_congresos_simposios/cursosveran/cursos2017/curso16.html
- Transversalizando el Género.
Proyectos, organizaciones y presupuestos. En liña, da
Federación ESF. https://formacion.isf.es/curso/transversalizando-genero/
- Comunicación en incidencia política en Santiago de Compostela, da Coordinadora Galega de ONGD: http://galiciasolidaria.org/contenido.php?idget=formacions&ide=eve20170822140355
- Curso “Claves para mellorar a produción e comunicación dun evento solidario” en Santiago de Compostela, da Coordinadora Galega de ONGD e AGARESO http://galiciasolidaria.org/contenido.php?idget=noticias&id=not20170828093723
- Introducción a los SIG aplicados a proyectos de desarrollo. En liña, da Federación ESF. https://formacion.isf.es/curso/introduccion-los-sig-para-la-cooperacion-al-desarrollo/
- Proyectos de Abastecimiento de Energía en Zonas Rurales. En liña, da Federación ESF. https://formacion.isf.es/curso/proyectos-energia-en-zonas-rurales/
- Derecho Humano al Agua y al Saneamiento. En liña, da Federación ESF. https://formacion.isf.es/curso/agua-y-desarrollo-humano/
- Gestión de Proyectos con Enfoque de Marco Lógico. En liña, da Federación ESF. https://formacion.isf.es/curso/gestion-de-proyectos/
11 jul 2017
Descubrindo San Martiño
Escapada exprés
de sábado a domingo. Isto é a nova estratexia do grupo Agro para
motivar e facilitar o encontro do seu voluntariado, tan espallado polo
territorio, non só galego. Esta vez o lugar elixido foi San Martiño, A Coruña,
en concreto o Mosteiro do SXII de San Martiño de Ozón, autoxestionado como
albergue por un grupo cosmopolita de peregrinos atrapados polo Camiño de Santiago. Recibiunos
Ricardo, un italiano de mans polifacéticas que nos ensinou os rincóns do
Mosteiro e nos amenizou con incribles historias sobre este espazo abandonado durante máis de 50 anos.
 |
De esquerda a dereita, dende arriba a abaixo: Hórreo máis antigo e o quinto máis longo de Galica e tamén o fogar de dous franceses; Ricardo na carpintería do mosteiro; Ricardo mostrándonos un dos espazos que se conservan do SXII (os tellados foron reconstruídos); Ricardo explicando a evolución do Mosteiro no seu exterior (fíxarse no arco semienterrado); espazo común para a realización de actividades varias (antigamente eran as cortes); vista do exterior do Mosteiro; Cruceiro na entrada ao Mosteiro
A reunión de grupo comezou no patio e terminou, pasada a medianoite, despois de compartir unha cea deliciosa na compaña doutros peregrinos chegados dende Europa e EEUU. Antes de durmir, Ricardo sorprendeunos cun espectáculo de lume que nos deixou a todos coa boca aberta.
O domingo
dedicámolo a coñecer o roteiro das Caldeiras de Castro, que aínda con algún retraso
na saída, conseguimos chegar para poñernos a remollo e comer antes de que se
cerrara a chover.
 |
| Algunhas conclusións desta xornada son: o roteiro non está ben sinalizado mais o voluntariado de agro precisa practicar o sentido da orientación; o roteiro é mostra da paisaxe actual de Galicia: o monocultivo, os incendios e o rural abandonado |
Despedímonos en Muxía, onde fixemos algo de turisteo antes de
espallarnos de novo cara os nosos destinos, xa cos plans feitos para a próxima
Agro-xuntanza…
21 jun 2017
Proxecto fin de carreira informática. Tetris dos Dereitos Humanos
Ofértase un Proxecto Fin de Carreira (PFC)
(ou Traballo Fin de Grao/Mestrado, TFG/TFM) para carreiras da Facultade de Informática da Universidade da Coruña no ámbito da Educación para o
Desenvolvemento e enfocado na difusión do que se coñece como Tecnoloxías
para o Desenvolvemento Humano (TpDH).
A idea do proxecto consiste no desenvolvemento dun videoxogo tipo tetris que sexa software libre e incorpore conceptos de Cooperación para o Desenvolvemento e Dereitos Humanos no seu deseño. Na proposta de anteproxecto, máis abaixo, hai información máis detallada sobre o que se está a propor, que se basea no concepto de ludificación ou gamificación para transmitir conceptos (neste caso, sensibilizar sobre os dereitos humanos como a auga, a enerxía, a alimentación ou as TIC).
O traballo desenvolveríase dentro da Facultade de Informática da Universidade da Coruña, ben como PFC da extinta titulación de Enxeñería Informática, como TFG do Grao en Enxeñería Informática ou como TFM do Mestrado Universitario en Enxeñería Informática. Os directores do traballo seriamos Miguel Segade (ESF Galicia) e Emilio J. Padrón (UDC).
Ademais, co compromiso de impartir un pequeno relatorio/charla tras a súa finalización, ESF gratificará con 400€ (menos impostos) á persoa que desenvolva o proxecto.
Na páxina de ESF Galicia pódense atopar outras propostas e ideas para proxectos académicos no eido da Educación para o Desenvolvemento: https://esfgalicia.blogspot.com.es/2017/02/proxectos-academicos-con-esf-galiciase.html
A idea do proxecto consiste no desenvolvemento dun videoxogo tipo tetris que sexa software libre e incorpore conceptos de Cooperación para o Desenvolvemento e Dereitos Humanos no seu deseño. Na proposta de anteproxecto, máis abaixo, hai información máis detallada sobre o que se está a propor, que se basea no concepto de ludificación ou gamificación para transmitir conceptos (neste caso, sensibilizar sobre os dereitos humanos como a auga, a enerxía, a alimentación ou as TIC).
O traballo desenvolveríase dentro da Facultade de Informática da Universidade da Coruña, ben como PFC da extinta titulación de Enxeñería Informática, como TFG do Grao en Enxeñería Informática ou como TFM do Mestrado Universitario en Enxeñería Informática. Os directores do traballo seriamos Miguel Segade (ESF Galicia) e Emilio J. Padrón (UDC).
Ademais, co compromiso de impartir un pequeno relatorio/charla tras a súa finalización, ESF gratificará con 400€ (menos impostos) á persoa que desenvolva o proxecto.
Na páxina de ESF Galicia pódense atopar outras propostas e ideas para proxectos académicos no eido da Educación para o Desenvolvemento: https://esfgalicia.blogspot.com.es/2017/02/proxectos-academicos-con-esf-galiciase.html
Proposta de Anteproxecto
Título
Tetris dos dereitos humanos
Obxectivo
Proxecto de difusión da Tecnoloxía para o Desenvolvemento Humano na
comunidade educativa e profesional de base tecnolóxica e na sociedade
galega en xeral 2016-2017.
Obxecto da proposta e produto esperado: Elaborar un videoxogo de «Tetris dos Dereitos Humanos».
En concreto, preténdese obter:
Obxecto da proposta e produto esperado: Elaborar un videoxogo de «Tetris dos Dereitos Humanos».
En concreto, preténdese obter:
- O xogo en si como elemento de ludificación para achegar contidos de Dereitos Humanos a persoas con pouco contacto con estes temas.
- Un Proxecto Fin de Grao na Facultade de Informática con contidos de Educación para o Desenvolvemento, como xeito de visibilizar a tecnoloxía como posible ferramenta de ruptura co modelo extractivista no que as tecnoloxías dixitais naceron, explorando o seu potencial emancipador, e todo iso dentro dunha facultade onde se forman futuras profesionais (e exemplarizante tamén para profesorado).
Descrición
Antecedentes e xustificación da proposta
Enxeñería sen Fronteiras (en adiante ESF) é unha asociación
independente, sen ánimo de lucro baseada no voluntariado, que busca
construír unha sociedade mundial xusta e solidaria mediante a
cooperación para o desenvolvemento e poñendo a tecnoloxía ao servizo do
desenvolvemento humano. Neste sentido, o proceso de participación
voluntaria enténdese coma un fin en si mesmo e como un mecanismo para a
transformación persoal e social.
O 17 de novembro de 2012 aprobouse na segunda Asemblea anual de ESF Galicia a nova Planificación Estratéxica da asociación (2013-2017). Dito documento, realizado pola práctica totalidade das persoas que conforman a entidade, inclúe como un dos piares máis importantes da acción da asociación o traballo en Educación para o Desenvolvemento (en adiante EpD). Varias liñas estratéxicas de traballo previstas nesa planificación entran dentro desta área de traballo, e considéras necesaria a consecución de financiación externa para asegurar o seu correcto desenvolvemento. Unha desas liñas fai referencia a transversalización de contidos en dereitos humanos e EpD nos estudos universitarios tecnolóxicos, co enfoque de Tecnoloxía para o Desenvolvemento Humano e a emancipación, onde ESF pretende especializarse. Ademais da elaboración de materiais didácticos e organización de xornadas no eido formal e non formal, hai tempo que se queren explorar novos xeitos de levar estes contidos a poboación “non sensibilizada”, usando canles populares. O xogo é unha destas canles, que xa hai anos ESF explora elaborando versións de xogos populares como o Risk (elaborando un Risk enerxético) ou xogos de cartas máis elaborados con gran aceptación entre público novo (e xa non tan novo), como o xogo de cartas Co-operación. O concepto de ludificación ou gamificación1 no eido de impulsar aprendizaxes de conceptos, actitudes e valores da educación para a emancipación non é, pois, novo para ESF, pero si o é o facelo a través de xogos baseados en tecnoloxías informáticas, que é o que se propón aquí.
Dado que o videoxogo elexido a priori, o Tetris, é xa parte da cultura pop, quérese explorar o potencial para atraer público interesado en xogos (dende xente máis nova xa a mediana idade) dándolle certo contido sensibilizador no eido dos Dereitos Humanos. Deste xeito se intenta sensibilizar a xente que pode xogar co producto elaborado (e pode ser que nin se fixe noutros contidos, de aí o desafío técnico e gráfico de visibilizar os contidos en Dereitos Humanos integrándoo perfectamente coa dinámica do xogo), e ademais usar isto para transversalizar actividades cun enfoque de educación para o desenvolvemento na facultade de Enxeñería Informática, xa que a proposta é que o xogo se poida ofertar como posible Proxecto Fin de Grao para a programación e o deseño gráfico, co asesoramento dun titor académico (profesor na Facultade) e do seguemento do grupo de EpD de ESF Galicia, apoiados polo técnico de EpD da asociación.
O 17 de novembro de 2012 aprobouse na segunda Asemblea anual de ESF Galicia a nova Planificación Estratéxica da asociación (2013-2017). Dito documento, realizado pola práctica totalidade das persoas que conforman a entidade, inclúe como un dos piares máis importantes da acción da asociación o traballo en Educación para o Desenvolvemento (en adiante EpD). Varias liñas estratéxicas de traballo previstas nesa planificación entran dentro desta área de traballo, e considéras necesaria a consecución de financiación externa para asegurar o seu correcto desenvolvemento. Unha desas liñas fai referencia a transversalización de contidos en dereitos humanos e EpD nos estudos universitarios tecnolóxicos, co enfoque de Tecnoloxía para o Desenvolvemento Humano e a emancipación, onde ESF pretende especializarse. Ademais da elaboración de materiais didácticos e organización de xornadas no eido formal e non formal, hai tempo que se queren explorar novos xeitos de levar estes contidos a poboación “non sensibilizada”, usando canles populares. O xogo é unha destas canles, que xa hai anos ESF explora elaborando versións de xogos populares como o Risk (elaborando un Risk enerxético) ou xogos de cartas máis elaborados con gran aceptación entre público novo (e xa non tan novo), como o xogo de cartas Co-operación. O concepto de ludificación ou gamificación1 no eido de impulsar aprendizaxes de conceptos, actitudes e valores da educación para a emancipación non é, pois, novo para ESF, pero si o é o facelo a través de xogos baseados en tecnoloxías informáticas, que é o que se propón aquí.
Dado que o videoxogo elexido a priori, o Tetris, é xa parte da cultura pop, quérese explorar o potencial para atraer público interesado en xogos (dende xente máis nova xa a mediana idade) dándolle certo contido sensibilizador no eido dos Dereitos Humanos. Deste xeito se intenta sensibilizar a xente que pode xogar co producto elaborado (e pode ser que nin se fixe noutros contidos, de aí o desafío técnico e gráfico de visibilizar os contidos en Dereitos Humanos integrándoo perfectamente coa dinámica do xogo), e ademais usar isto para transversalizar actividades cun enfoque de educación para o desenvolvemento na facultade de Enxeñería Informática, xa que a proposta é que o xogo se poida ofertar como posible Proxecto Fin de Grao para a programación e o deseño gráfico, co asesoramento dun titor académico (profesor na Facultade) e do seguemento do grupo de EpD de ESF Galicia, apoiados polo técnico de EpD da asociación.
Idea de xogo e desenvolvemento
Se parte das premisas:
A idea é que as pezas que se encaixan en cada nivel, que son de diversas formas e cores, teñan asociadas:
Os niveles virán dados polas cores das pezas, que logo poderán xa mezclarse para xogar niveles con todas as cores (os 4 servizos, que en realidade van interrelacionados), e tamén respecto ao país (que determinará a dificultade de xogo tanto no número de pezas “complicadas” para encaixar como na velocidade á que caen como mesmo no espazo de colocación das mesmas). A priori se propón facer dous países ou rexións, que poden ser Honduras (ou o Golfo de Fonseca) e España (ou Galicia), empregando datos reais para ilustrar cada peza e nivel.
- que o xogo se poida usar en PC e tamén en teléfonos móbiles
- que teña apariencia sinxela, pero en cor (para poder usar as cores como diferenciación de diversos servizos básicos aos susceptibles de ser Dereito Humano)
- que poida integrar pequenas informacións en texto xunto coa aparición das pezas a encaixar no proceso de xogo
- que teña algún nivel de dificultade para contrastar diferencias entre países
A idea é que as pezas que se encaixan en cada nivel, que son de diversas formas e cores, teñan asociadas:
- a cada cor un servizo básico de base tecnolóxica vencellado a un Dereito Humano (nesta fase empezaríamos coas que soe traballar ESF Galicia: azuis a auga e saneamento; amarelas a enerxía; laranxa as TIC; verde a alimentación)
- a cada forma un elemento que conforma a facilidade (as máis sinxelas de encaixar) ou ameaza (as máis complicadas) para o aseguramento dun servizo básico (por exemplo: as cadradas unha lexislación, participación e institucionalidade axeitada; as alongadas unhas infraestruturas axeitadas; as de forma de L eivas nas infraestruturas; as de forma de Z corrupción, etc.).
Os niveles virán dados polas cores das pezas, que logo poderán xa mezclarse para xogar niveles con todas as cores (os 4 servizos, que en realidade van interrelacionados), e tamén respecto ao país (que determinará a dificultade de xogo tanto no número de pezas “complicadas” para encaixar como na velocidade á que caen como mesmo no espazo de colocación das mesmas). A priori se propón facer dous países ou rexións, que poden ser Honduras (ou o Golfo de Fonseca) e España (ou Galicia), empregando datos reais para ilustrar cada peza e nivel.
Metodoloxía
Para o desenvolvemento do proxecto empregarase unha metodoloxía áxil,
con 'sprints' dunha ou dúas semanas nos que se irá engadindo
funcionalidade ao videoxogo, tras unha pequena fase preliminar de
análise de requisitos e busca de proxectos libres relacionados que se
poidan aproveitar para o desenvolvemento.
O desenvolvemento seguirá a filosofía do software libre, cun repositorio público onde se irá compartindo todo avance do proxecto.
O desenvolvemento seguirá a filosofía do software libre, cun repositorio público onde se irá compartindo todo avance do proxecto.
Fases
- Análise de requisitos e obxectivos e estudo de proxectos libres relacionados.
- Planificación do proxecto en función das restriccións temporais da estudante
- Bucle: Sprints dunha ou dúas semanas nos que se desenvolverá o proxecto
Material
Un ordenador e conexión a internet. Todas as tecnoloxías empregadas no
desenvolvementos serán de fonte aberta.
Departamento
Enxeñería de Computadores (antiguo Electrónica e Sistemas)
Directores
Miguel Segade (ESF Galicia) e Emilio José Padrón González (UDC). Para contactar: info[arroba]galicia.isf.es ou emilioj[arroba]udc.es
Suscribirse a:
Entradas (Atom)